Tarım ürünlerinin üreticiden tüketiciye ulaştırılması aşamalarında yaşanan sorunların çözülmesi amacıyla yıllardır tartışılan yeni “hal” düzenlemesi ile ilgili çalışmalarda son aşamaya gelindi.

Hal esnafından, ambalajcı ve üreticilere kadar tüm taraflarla yapılan görüşmelerin ardından hazırlanan taslakla ilgili Sanayi ve Ticaret Bakanlığı yetkilileri tarafından TBMM Sanayi, Ticaret, Enerji, Tabii Kaynaklar, Bilgi ve Teknoloji Komisyonu’ndaki muhalefet milletvekilleri de bilgilendirildi, görüş alışverişinde bulunuldu.

Taslağın kanun teklifine dönüştürülerek, bütçe görüşmelerinin ardından yılbaşından önce TBMM Başkanlığı’na sunulması planlanıyor.

Yaklaşık 10 maddelik taslakta, üreticilerin "hal"e bağımlılıktan kurtulması hedefleniyor. Tarım ürünlerinin üretim noktasından tüketiciye ulaşma sürecine kadar baştan sona yeni düzenlemeler getiren taslakta, "üreticinin emeğinin karşılığını alması, aracılık zincirindeki sorunların giderilmesi ve tüketicinin uygun fiyatlı gıdaya erişmesi” ana hedefler olarak belirlendi.

Taslakta, üreticilerin ürünlerini doğrudan tüketicilere ulaştırabilmesine, bir araya gelerek kooperatifler ve üretici birlikleri kurmalarının kolaylaştırılmasına ve yaygınlaştırılmasına, üreticilerin kooperatif ve birlik kurmasının vergi muafiyeti sağlanarak teşvik edilmesine ilişkin düzenlemeler yer alıyor.

Taslakta, tarımsal ürünlerin tüketiciye ulaştığında fiyatının çok yükselmesi nedeniyle, aradaki zincirin kısaltılmasına yönelik düzenlemeler öngörülüyor. Bu kapsamda bazı durumlarda aracıların ve komisyoncuların devreden çıkacağı formüller de geliştirildi.

Üreticiler ürünlerini doğrudan tüketiciye satabilecek, bu amaçla çevrim içi kanalları kullanabilecek. Tarlada kalan ürünün satışına ilişkin düzenlemeler yapılacak, marketlerde yerli ürünler için ayrılan bölümler genişletilecek. Büyük satış noktalarının belirli miktarlarda doğrudan üreticiden alım yapabilmesi sağlanacak. Böylece taşıma maliyetlerinden kaynaklı fiyat artışlarının da önüne geçilmesi amaçlanıyor.

Yeni düzenlemeyle, ürünleri stoklayanlara da cezaların da ağırlaştırılması öngörülüyor. Ürünlerini döken veya imha edenlere verilen cezalar artırılacak. Kurallara uymayanlara hapis cezaları getirilecek.

Denetimlerin artırılmasına ilişkin hükümlerin de yer aldığı taslakta, tarım ürünlerinin üretim noktasından satış noktasına kadar, sevkiyat, stok ve satış bilgilerinin dijital ortamda takip edilmesi ve böylece kayıt dışı ticaretin önlenmesine ilişkin düzenleme de yapılıyor.

Taslakta, gıda güvenliğinin sağlanması amacıyla denetimlerinin sıkılaştırılması, ürünlerin kalite sınıflandırmasına ilişkin sorumlulukların artırılması öngörülüyor.